SUNʼIY INTELLEKT MAMALAKAT IMIDJINI SHAKLLANTIRISH VOSITASI SIFATIDA: QOZOQISTONNING RIVOJLANIB BORAYOTGAN RAQAMLI YUMSHOQ KUCH STRATEGIYASI

Annotatsiya:

Sunʼiy intellektning (SI) ortib borayotgan roli global iqtisodiy raqobatni, boshqaruv modellerini hamda xalqaro tizimdagi kuchlar taqsimotini oʻzgartirmoqda. Xalqaro munosabatlar sohasidagi mavjud tadqiqotlar SIni asosan yirik davlatlar oʻrtasidagi texnologik raqobat prizmasi orqali oʻrgansa-da, rivojlanayotgan va oʻrta kuchga ega mamlakatlarning SIni oʻzlarining xalqaro mavqeini belgilash strategiyalariga qanday tatbiq etishiga ancha kam eʼtibor qaratilgan. Ushbu maqola sunʼiy intellekt nafaqat texnologik resurs, balki mamlakat imidjini shakllantirish (nation branding) hamda ramziy maqomni namoyon etish vositasi sifatida qanday xizmat qilishi mumkinligini oʻrganadi. Metodologik jihatdan tadqiqot 2017-yildan 2025-yilgacha boʻlgan davrda ishlab chiqilgan rasmiy siyosiy hujjatlar va jamoatchilik ritorikasining sifatli diskurs tahliliga tayanadi. Empirik material "Raqamli Qozogʻiston" davlat dasturi, Sunʼiy intellektni rivojlantirish boʻyicha milliy konsepsiya, Prezident murojaatnomalari hamda Astana Hub kabi innovatsion platformalarning institutsional xabarlarini oʻz ichiga oladi. Ushbu hujjatlar sunʼiy intellektni modernizatsiya, raqobatbardoshlik, suverenitet va mintaqaviy yetakchilik bilan bogʻlaydigan takroriy fikrlarni aniqlash uchun oʻrganiladi. Natijalar shuni koʻrsatadiki, Qozogʻistonda SI ikki xil funksiyani bajaradi: bir tomondan, u iqtisodiy modernizatsiya va boshqaruv islohotining amaliy vositasi boʻlsa, ikkinchi tomondan, u texnologik kompetentsiya hamda xalqaro dolzarblikni namoyish etish uchun ishlatiladigan ramziy kapital sifatida namoyon boʻladi. Maqolada Qozogʻiston rivojlanib borayotgan global texnologik tartibotda zamonaviy va innovatsion davlat sifatidagi imidjini mustahkamlash uchun SI diskursidan strategik ravishda foydalanishi asoslab beriladi. Tadqiqot rivojlanayotgan oʻrta kuchlar xalqaro eʼtirof va maqomga erishish uchun raqamli modernizatsiya siyosatidan qanday foydalanishi mumkinligini koʻrsatib, texnologik davlat boshqaruvi hamda mamlakat imidjini shakllantirish boʻyicha munozaralarga hissa qoʻshadi.

Qozogʻistonning Astana Hub va Alatau kabi innovatsion klasterlari mamlakatning texnologik salohiyatini oshirish bilan birga uning xalqaro maydondagi raqamli brendini va "yumshoq kuchi"ni mustahkamlashda muhim o'rin tutadi.

Kalit soʻzlar: Sunʼiy intellekt; Mamlakat imidjini shakllantirish; Yumshoq kuch; Raqamli diplomatiya; Qozogʻiston; Oʻrta kuchlar; Texnologik davlat boshqaruvi; Xalqaro maqom.