XALQARO SAVDO REJIMNING SO'NGGI MUAMMOLARI VA SIYOSATGA DOIR TAKLIFLAR (Xalqaro munosabatlar 9-10 / 2023 №101 102)

Annotatsiya:

Ikkinchi jahon urushi tugagandan beri Jahon savdo tashkiloti (JST) va uning oʻtmishdoshi boʻlgan GATT global savdoni rivojlantirishga katta hissa qoʻshdi. Mintaqaviy savdo bitimlari (RTA) asosan JST doirasida faoliyat yuritmoqda. Biroq, 2017-yildan beri xalqaro savdo rejimi jiddiy muammolarga duch keldi. Yirik savdo mamlakatlari boshqa savdo sheriklarining "insofsiz amaliyotlari"ga qarshi kurashish uchun JST qoidalari boʻyicha taqiqlangan bir tomonlama savdo choralariga tobora koʻproq murojaat qilmoqdalar. Dunyoning ikki yirik iqtisodiyoti oʻrtasidagi strategik raqobat ularning tegishli savdo siyosatiga sezilarli darajada taʼsir koʻrsatmoqda. Xalqaro savdo rejimining hozirgi qiyinchiliklarini va ushbu rejim kelajakda qanday rivojlanishi mumkinligini tushunish uchun AQSH savdo siyosatini koʻrib chiqish foydali boʻladi, chunki u Ikkinchi jahon urushidan keyingi davrda savdoni liberallashtirishda yetakchilik rolini oʻynab kelmoqda.

Mavjud vaziyatni hisobga olgan holda, JST aʼzolari va ushbu tashkilotga aʼzo boʻlish uchun ariza topshirayotgan mamlakatlar amaldagi xalqaro savdo tizimining cheklanganligini inobatga olgan holda savdo hamda iqtisodiy oʻsishni ragʻbatlantirish uchun oʻz savdo siyosatini qanday olib borishlari mumkinligini koʻrib chiqishlari zarur. Savdo bitimlarini ishlab chiqishda jamoatchilikning faolroq naturally ishtirok etishi, biznes subyektlari tomonidan savdo shartnomalaridan unumliroq foydalanilishi hamda xalqaro savdo huquqi boʻyicha milliy ekspertiza salohiyatining mustahkamlanishi bugungi kungi chaqiriqlar va oʻtish davrini yengib oʻtish uchun mos siyosiy variantlar boʻlishi mumkin.

Kalit soʻzlar: Yangi xalqaro savdo rejimi, Savdo urushi, JST, Mintaqaviy savdo bitimlari (RTA), Erkin savdo bitimlari (FTA), AQSH savdo siyosati.